Verschillende soorten borstkanker

Verschillende soorten borstkanker

Mogelijk heb jij diagnose borstkanker gekregen. Je wereld staat op dit moment even stil en op zijn kop. Wat nu? Als je gaat googelen over borstkanker kom je veel tegen maar liefst 1.320.000 resultaten. Het begint met een thuisarts, dan hoe herken je het, tot aan analytische weergaves van de ziekte. Als je al die informatie leest krijg je een knoop in je maag. Een platform waar je alle informatie kunt vinden met een telefoonnummer die je kunt bellen zonder 10 wachtenden voor je te hebben, dat is er niet echt. Wij hopen met Stichting Supervrouw daar het verschil in te maken. Wij zijn een platform voor vrouwen (en ook mannen) met borstkanker die op zoek zijn naar een luisterend oor, naar informatie, advies en naar oplossingen. Allereerst is het belangrijk om goed te weten welk type borstkanker je hebt. Want er zijn verschillende varianten, maar ook de graad is belangrijk, of één of meerdere tumoren hebt, of het lokaal is of uitgezaaid. Deze informatie heb je van je oncoloog gekregen. Mocht je het toch goed weten dan kun je in je digitale dossier inloggen waar de diagnose is terug te vinden. Hieronder vind je een logisch overzicht van de verschillende borstkankers.

Ductaal carcinoma in situ (DCIS)

DCIS is de afkorting van ductaal carcinoom in situ. In situ betekent: op zijn plaats. DCIS kan niet doorgroeien in omliggend weefsel, niet uitzaaien en is niet direct levensbedreigend. Bij een klein deel van de vrouwen met DCIS kan de afwijking overgaan in een invasief carcinoom NST. Daarom krijgen alle vrouwen met DCIS voor de zekerheid een operatie waarbij het afwijkende weefsel wordt weggehaald. Lang niet alle vrouwen met DCIS krijgen een invasieve vorm van borstkanker. Vrouwen met een DCIS graad 3 hebben misschien meer kans op het krijgen van een invasieve tumor. Dat zou betekenen dat vrouwen met een DCIS graad 1 en 2 misschien geen behandeling nodig hebben. Om dit te onderzoeken loopt in Nederland een groot wetenschappelijk onderzoek. Hierin krijgen vrouwen met een DCIS graad 1 of 2 geen operatie, maar jaarlijks een controle-mammografie. Als het DCIS agressiever wordt, kan de arts alsnog een operatie voorstellen.

Lobulair carcinoma in situ (LCIS)

Net als DCIS is LCIS een voorstadium van borstkanker. De kankercellen zijn niet doorgedrongen in omliggend weefsel. Deze vorm kan wel uitgroeien tot invasief borstkanker. Het is niet duidelijk hoe vaak dit gebeurt. LCIS geeft meestal geen klachten en vormt bijna nooit kleine verkalkingen. Afwijkingen worden daarom bijna nooit gevonden bij een mammografie. LCIS is net als DCIS een toename van afwijkende, mogelijk kwaadaardige cellen in de borst. Meestal wordt LCIS bij toeval ontdekt. Bijvoorbeeld als er onderzoek voor een andere afwijking in de borst wordt gedaan. Het risico op invasieve borstkanker is groter als je een LCIS hebt of hebt gehad. Daarom krijg je vaker een controle-onderzoek van de borsten. Meestal is dat een jaarlijkse mammografie. In sommige gevallen gedraagt LCIS zich hetzelfde als DCIS. De arts kan dan voorstellen om de tumor te behandelen.

Invasief carcinoom NST

Een invasief carcinoom NST is de meest voorkomende soort borstkanker. NST staat voor: van het niet-speciale type. Dit is een nieuwe naam van de soort borstkanker die eerst ‘invasief ductaal carcinoom’ heette. Het kan aanvoelen als een harde knobbel in de borst, maar kan ook niet tot nauwelijks te voelen zijn. Een invasief carcinoom NST dringt het omliggende weefsel binnen, zoals het vetweefsel of de wand van de borst. Ook kan de tumor uitzaaien naar andere organen.

Invasief lobulair carcinoom

Een invasief lobulair carcinoom is een andere vorm van een invasieve borsttumor. Net als bij het invasief carcinoom NST kunnen de kankercellen van een invasief lobulair carcinoom de omliggende weefsels binnendringen en uitzaaien naar andere organen. Onder de microscoop zien de cellen van een invasief lobulair carcinoom er anders uit dan van een invasief carcinoom NST. De tumorcellen liggen vaak meer los van elkaar. Ongeveer 10%-15% van alle soorten van borstkanker is een invasief lobulair carcinoom. De tumor is vaak alleen te voelen als een zwelling van de borst. Op een mammografie en echografie is deze soort niet altijd goed te zien. Een MRI-scan kan dan uitkomst bieden.

Hormoongevoelige borstkanker

Ongeveer driekwart van de borsttumoren is hormoongevoelig. Als meer dan 10% van de borstkankercellen groeit onder invloed van oestrogeen en/of progesteron, is er sprake van een hormoongevoelige tumor. Bij hormoongevoelige borstkanker is een behandeling met anti-hormonale therapie mogelijk. Anti-hormonale therapie krijg je voor langere tijd: 5 tot 10 jaar. Hormoongevoelige borstkanker zaait minder snel uit en heeft een betere overlevingskans dan andere soorten borstkanker.

HER2-positieve borstkanker

Ongeveer 10% van de borstkankers is HER2-positief. Deze soort komt gemiddeld vaker voor bij vrouwen voor de overgang. De helft van de inflammatoire borstkankers is HER2-positief. Heb je HER2-positieve borstkanker, dan kun je doelgerichte therapie krijgen die HER2 blokkeert. Vaak is dit trastuzumab, soms in combinatie met pertuzumab. Meestal is dit in combinatie met chemotherapie. HER2-positieve borstkanker groeit vaak sneller en agressiever dan de hormoongevoelige vorm. Sinds er doelgerichte (immuno) therapie tegen HER2 beschikbaar is, is de prognose van deze patiënten sterk verbeterd.

Triple negatieve borstkanker

Ongeveer 15% van de borstkankers is triple negatief. Deze soort komt vaker voor bij vrouwen in de vruchtbare leeftijd. De behandeling van triple negatieve borstkanker bestaat vaak uit chemotherapie, een operatie en bestraling. Voor of na de operatie krijg je chemotherapie. Anti-hormonale therapie en de meeste vormen van doelgerichte therapie werken niet bij triple negatieve borstkanker. Dat komt omdat de tumor niet groeit onder invloed van vrouwelijke hormonen en HER2. Doelgerichte therapie is een behandeling die zich richt op een signaal in de kankercel zelf. Een triple negatieve tumor groeit vaak snel en is agressief. Deze soort zaait ook vaker en sneller uit dan andere soorten borstkanker. De kans dat triple negatieve borstkanker in de eerste jaren terugkomt is ook groter. Als de tumor na 7 jaar niet is teruggekomen of is uitgezaaid, dan is de kans heel groot dat deze borstkanker niet meer terugkomt of uitzaait.

Nieuwe ontwikkelingen bij triple negatieve borstkanker

Er zijn relatief weinig behandelingen mogelijk voor triple negatieve borstkanker. Daarom wordt veel onderzoek gedaan naar medicijnen die helpen bij deze soort borstkanker. Soms kun je deze behandelingen krijgen binnen een klinische studie. Bespreek de mogelijkheden met je arts.

Doelgerichte therapie

De meeste doelgerichte medicijnen voor borstkanker werken niet bij triple negatieve borstkanker. Een doelgericht medicijn dat mogelijk wel werkt is de PARP-remmer. Dit middel zorgt ervoor dat kankercellen de schade aan hun DNA niet meer kunnen repareren. PARP-remmers werken vooral bij tumoren die van zichzelf al minder goed zijn in schade aan het DNA repareren. Dat is bij de helft van de triple negatieve tumoren het geval. Een kankercel met veel DNA-schade is ook gevoeliger voor chemotherapie. PARP-remmers worden daarom samen met chemotherapie gegeven. Deze combinatie heeft al goede resultaten laten zien bij vrouwen met eierstokkanker en een afwijking in het BRCA-gen. Of dit bij borstkanker ook werkt, wordt onderzocht.

Immunotherapie

Bij verschillende kankersoorten zoals longkanker en huidkanker is immunotherapie met PD-1-remmer effectief. PD-1 is een eiwit van de afweercellen. Het eiwit zorgt ervoor dat de afweercellen niet actief zijn. Door PD-1 te remmen met de PD-1-remmer, raakt het afweersysteem juist actief tegen de kankercellen. Artsen onderzoeken of medicijnen die PD-1 remmen ook werken bij triple negatieve borstkanker. En of het in combinatie met chemotherapie en bestraling nog meer effect heeft.

Inflammatoire (ontstekings) borstkanker

In Nederland komt inflammatoire borstkanker niet vaak voor. Minder dan 1 op de 100 vrouwen met borstkanker krijgt deze soort. De gemiddelde leeftijd waarop inflammatoire borstkanker ontstaat is 58 jaar. Bij andere soorten borstkanker is dat hoger: 62 jaar. Bij inflammatoire borstkanker ontstaan uitzaaiingen sneller dan bij de andere soorten. Bij de diagnose van inflammatoire borstkanker hebben de meeste vrouwen uitzaaiingen in de okselklieren (85%). Bij 3 op de 10 vrouwen is er sprake van uitzaaiingen in andere organen. De vooruitzichten zijn daarmee ook minder goed dan bij andere soorten borstkanker. Inflammatoire borstkanker is vaak triple negatief of HER2-positief. Minder vaak gaat het om hormoongevoelige borstkanker. Omdat inflammatoire borstkanker een agressieve soort is, gaat het om een ingrijpende behandeling. Voor de operatie is eerst chemotherapie nodig (neo-adjuvante therapie). Als de inflammatoire borstkanker HER2-positief is, krijg je daarbij ook doelgerichte therapie. De arts zal adviseren om snel te starten met de chemotherapie: binnen 2 weken na de diagnose. Daarna volgt een borstamputatie. Een borstsparende operatie wordt bij inflammatoire borstkanker afgeraden, omdat de kankercellen in de huid van de borst zitten. Na de operatie is nog bestraling van de borstwand en de oksel nodig.

Zeldzame vormen

Bij de ziekte van Paget zitten tumorcellen in de bovenste laag van de huid, meestal in of rondom de tepel. Bij ongeveer 3% van de borstkankers gaat het om de ziekte van Paget. Deze vorm komt vooral voor bij vrouwen tussen de 50 en 60 jaar.

Een phyllodestumor ontstaat in de melkklieren of bindweefsel van de borst. De tumor kan zowel goedaardig als kwaadaardig zijn. Ongeveer 20% van de phyllodestumoren zijn kwaadaardig. Een phyllodestumor groeit meestal snel, binnen een paar weken of maanden is een knobbeltje te voelen. Als de tumor verder groeit, kan deze een zweer of open wond op de borsthuid veroorzaken. Alleen kwaadaardige tumoren kunnen uitzaaien. Bij phyllodestumoren is dat meestal naar de longen. Minder dan 1% van de borsttumoren is een phyllodestumor. De vooruitzichten zijn gunstig: na 5 jaar zijn bijna alle patiënten nog in leven.

Medullair carcinoom is een vorm van invasief ductaal carcinoom. Deze vorm wordt meestal ontdekt door een knobbeltje in de borst. Medullair carcinoom kan ook pijn, zwelling, roodheid of gevoeligheid in de borst veroorzaken. De tumoren kunnen groot worden, maar meestal zijn de vooruitzichten goed. Soms zaait de tumor uit naar de lymfeklieren in de oksel. Minder dan 2% van de borstkankers zijn een medullair carcinoom.

Ook tubulair carcinoom is een vorm van ductaal carcinoom. Bij deze vorm ontstaan er veel kleine klieren en buisjes die erg lijken op de normale melkklieren en melkbuisjes. Een tubulair carcinoom is meestal klein (1 cm of minder) en voelt stevig en hard aan. Tubulair carcinoom zaait bijna nooit uit; meestal zijn de vooruitzichten goed. Ongeveer 1% van alle borstkankers is een tubulair carcinoom.

Ziekenhuizen

De kans is groot dat je in jouw woonplaats bij een lokaal ziekenhuis terecht bent gekomen. Heb je er over nagedacht om je bij een gespecialiseerd ziekenhuis aan te sluiten zoals het Antoni van Leeuwenhoek, Alexander Monro of UMC? Een oncoloog uit een streekziekenhuis behandelt allerlei typen kanker. Terwijl er ook oncologen zijn die specifiek alleen borstkanker behandelen en daardoor meer kennis hebben, bij studies betrokken zijn en alles weten over dit deel van het lichaam.

Iris had HER2+

Iris heeft het hele behandeltraject doorlopen en schreef over al haar ervaringen, behandelingen en uitdagingen. Juist omdat zij nergens met haar vragen terecht kon maar wel de antwoorden en oplossingen ging zoeken is dit voor haar een inspiratiebron geweest die informatie te gaan delen. Zo kwam Stichting Supervrouw tot stand. Ze schreef er ook een boek over. Wellicht vind jij het fijn om te lezen over middeltjes die je op de been houden tijdens chemo? Of wil je juist lezen hoe een stereotactisch biopt gaat. Of gewoon hoe Iris het leven van alledag combineerde met het behandeltraject? Je kunt het boek hier bestellen.

Maar je kunt ook terecht bij Stichting Supervrouw als je vragen hebt over de nazorg. Want het behandeltraject is het begin, als je eenmaal klaar bent kom je in de volgende fase. Schroom niet om ons te bellen. We helpen je graag.